Trạm đo

Nhiệt độ (C)

Pha Đin (Điện Biên)

-1,3

Mộc Châu (Sơn La)

-0,5

Đồng Văn (Hà Giang)

0,3

Sa Pa (Lào Cai)

-3,1

Bảng nhiệt độ 13h 24/01/2016
Các số chỉ nhiệt độ nêu
trên có viết được dưới
dạng phân số không?

Trạm đo

Nhiệt độ (C) – Số
thập phân

Nhiệt độ (C) –
Phân số

Pha Đin (Điện Biên)

-1,3

-1,3 =

Mộc Châu (Sơn La)

-0,5

-0,5 =

Đồng Văn (Hà Giang)

0,3

0,3 =

Sa Pa (Lào Cai)

-3,1

-3,1 =

Chương I. số hữu tỉ

Bài 1. Tập hợp các số
hữu tỉ

NỘI DUNG BÀI HỌC
1. Số hữu tỉ

3. Số đối của một
số
hữu tỉ

2. Biểu diễn số hữu
tỉ
trên trục số

4. So sánh số hữu
tỉ

1. số hữu tỉ

Viết các số 3; 0,5; dưới dạng phân số.
Giải

3=

0,5 =

1. số hữu tỉ
- Số hữu tỉ là số viết được dưới dạng phân số với a, b , b 0
- Tập hợp các số hữu tỉ được kí hiệu là .

1. số hữu tỉ
Ví dụ 1:
Các số có là số hữu tỉ không? Vì sao?
Giải
Các số đã cho là số hữu tỉ vì mỗi số đó
đều viết được dưới dạng phân số. Cụ
thể là:
.

Chú ý:
• Mỗi số nguyên là một số hữu tỉ.
• Các phân số bằng nhau cùng biểu
diễn một số hữu tỉ.
Ví dụ: Vì nên hai phân số
và cùng biểu diễn một số hữu tỉ.

1. số hữu tỉ
Luyện tập 1
Các số có là số hữu tỉ không? Vì sao?
Giải
;;;;
=> Các số là các số hữu tỉ.

2. Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số
Biểu diễn số nguyên 1 và -1 trên trục số.

-1

0

1

2. Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số
-1 − 1 0

2

1 1
2

Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số

2. Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số
Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số
+ Chia đoạn thẳng đơn vị (chẳng hạn đoạn từ điểm 0 đến điểm 1) thành mười phần
bằng nhau, lấy một đoạn làm đơn vị mới (đơn vị mới bằng đơn vị cũ).
+ Đi theo chiều dương của trục số, bắt đầu từ điểm 0, ta lấy 7 đơn vị mới đến điểm A.
Điểm A biểu diễn số hữu tỉ .
1
3
2
4
5
6
7 A
0

7
10

1

Nhận xét: Do nên điểm A ở trục số trên cũng là điểm biểu diễn số hữu tỉ trên trục số

2. Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số
Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số.

Ví dụ 2

2

1

-1 − 2

0

3

1

Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số.

Ví dụ 3
7

−7
5

6

5

-1

4

3

2

1

0

2. Biểu diễn số hữu tỉ trên trục số
Luyện tập 2
Biểu diễn số hữu tỉ -0,3 trên trục số.
Giải
3

-1

−3
10

2

1

0

3. Số đối của một số hữu tỉ
Quan sát hai điểm biểu diễn các số hữu tỉ và trên trục số
−5
4

-1

Nêu nhận xét về khoảng
cách từ hai điểm và ?

0

1

5
4

3. Số đối của một số hữu tỉ
Quan sát hai điểm biểu diễn các số hữu tỉ và trên trục số
−5
4

-1

Hai điểm biểu diễn các số
hữu tỉ và nằm về hai phía
của điểm gốc O và cách
đều điểm gốc O.

0

1

5
4

3. Số đối của một số hữu tỉ
- Trên trục số, hai số hữu tỉ (phân biệt) có điểm biểu diễn nằm
về hai phía của điểm gốc 0 và cách đều điểm 0 được gọi là hai
số đối nhau.
- Số đối của số hữu tỉ a kí hiệu là a.
- Số đối của 0 là 0.
Nhận xét: Số đối của số là số , tức là

3. Số đối của một số hữu tỉ
Ví dụ 4

Tìm số đối của mỗi số sau: 1,3;

Số đối của số 1,3 là 1,3.
Số đối của là

Luyện tập 3 Tìm số đối của mỗi số sau:
Số đối của số là
Số đối của là

4. so sánh các số hữu tỉ

a) So sánh hai số hữu tỉ

- Nếu số hữu tỉ a nhỏ hơn số hữu tỉ b thì ta viết a < b hay b > a
- Số hữu tỉ lớn hơn 0 gọi là số hữu tỉ dương
- Số hữu tỉ nhỏ hơn 0 gọi là số hữu tỉ âm
- Số hữu tỉ 0 không là số hữu tỉ dương cũng không là số hữu tỉ
âm
-Nếu a < b và b < c thì a < c

4. so sánh các số hữu tỉ

b) Cách so sánh hai số hữu tỉ:
a) và
a) và
Ta có:
=
Vì
Vậy

So sánh:
b) 0,125 và 0,13

c) 0,6 và

Giải
b) 0,125 và 0,13
0,125 < 0,13

c) 0,6 và
Ta có:
Vì
Vậy

4. so sánh các số hữu tỉ

b) Cách so sánh hai số hữu tỉ:

- Khi hai số hữu tỉ cùng là phân số hoặc cùng là số thập phân,
ta so sánh chúng theo những quy tắc đã biết ở lớp 6.
- Ngoài hai trường hợp trên, để so sánh hai số hữu tỉ, ta viết
chúng về cùng dạng phân số (hoặc cùng dạng số thập phân) rồi
so sánh chúng.

4. so sánh các số hữu tỉ

b) Cách so sánh hai số hữu tỉ:
Luyện tập 4
So sánh:
a) 3,23 và 3,32

b) và 1,25
Giải

a) 3,23 và 3,32
Vì 3,23 < 3,32
Vậy 3,23 > 3,32

b) và 1,25
Ta có:
Vì
Vậy

TRÒ CHƠI

Câu 1. Số nào sau đây là
số hữu tỉ dương?
−4
7

−3
5

2
−
9

−1
−2

Câu 2. Số hữu tỉ là số được viết dưới dạng
phân số với điều kiện nào sau đây?

𝑎 ,𝑏 ∈ ℤ , 𝑏 ≠ 0
𝑎∈ ℕ , 𝑏=0

𝑎 ,𝑏 ∈ ℕ ,𝑏 ≠ 0
𝑎=0 , 𝑏≠ 0

Câu 3. Số đối của 3,5 là:

3,5

3,5

3
5

3,5

Câu 4. Hình nào sau đây biểu diễn đúng số
hữu tỉ trên trục số?

Cảm Ơn Các Bạn
Đã Giải Cứu Chúng Tớ!