VỀ TÁC GIẢ

Shannon Thomas, là một Nhân viên xã hội lâm sàng được cấp phép
hành nghề, và là chủ phòng tư vấn/chuyên gia tư vấn tâm lý chính
của phòng tư vấn Southlake Christian (SCC) ở Southlake, bang
Texas.
Southlake Christian từng nhận giải thưởng “Phòng thực hành tư vấn
tâm lý tốt nhất” (Best Counseling Practice) năm 2016 của Living
Magazine khu vực Đông Bắc hạt Tarrant tại Dallas- Fort Worth.
Shannon là Trợ giảng chuyên ngành và là thành viên Ủy ban tư vấn
của Khoa Xã hội học – Trường Đại học Công giáo Texas. Cô ấy yêu

thích việc hướng dẫn lớp tiếp theo của các nhà hoạt động xã hội và
tư vấn tâm lý.
Cô ấy yêu thích việc giúp đỡ mọi người vượt qua những thử thách
trong cuộc sống và thích nhìn những khách hàng của cô ấy sống hết
mình trong khả năng của họ. Câu chuyện cuộc đời của Shannon là
kinh nghiệm hồi phục trong một số lĩnh vực của cuộc sống của chính
cô ấy. Cách tiếp cận khi tư vấn tâm lý của cô ấy xuất phát từ góc
nhìn của một nhà tư vấn tâm lý được cấp phép hành nghề đồng thời
từ góc nhìn của một người đi trước, một người sống sót sau khi bị
lạm dụng tâm lý.
Shannon tin rằng mọi người đều có câu chuyện của riêng mình. Bạn
có thể đọc thêm về câu chuyện của cô ấy tại trang web
www.shannonthomas.com.

Thông tin liên hệ
Trang web của cuốn sách:
www.yeukindlevietname.com
www.HealingfromHiddenAbuse.com
Địa chỉ email:
shannon@southlakecounseling.org
Trang web của tác giả và diễn giả:
www.shannonthomas.com

Trang web phòng tư vấn tâm lý:
www.southlakecounseling.org
Thông tin liên hệ trên mạng xã hội:
Facebook:

https://www.facebook.com/

SouthlakeChristianCounseling/
Twitter: @SouthlakeLCSW
Instagram: @shannonthomas
Pinterest: @ShannonThomas TX or SCC/ Shannon Thomas (Board)

Cùng tác giả Shannon Thomas
Masterminding Our Way: The Power of 5 Minds
(Đồng tác giả với Sarah Gilliland, Wendy Knutson, Lauren Midgley
và Nicole Smith)
Năm phụ nữ chuyên nghiệp chia sẻ kinh nghiệm của họ trong một
nhóm doanh nhân Mastermind. Họ kể về nhóm của họ đã bắt đầu
như thế nào, những câu chuyện cá nhân của họ và nhóm
Mastermind đã trở thành một nhóm như thế nào mang lại lợi ích cho
cuộc sống cá nhân và kinh doanh của họ. Trong cuốn sách, các tác
giả cung cấp những giá trị thông tin bằng cách chỉ cho người đọc
cách bắt đầu nhóm Mastermind của riêng họ.

Praise for Healing from Hidden Abuse
“Compassionate and well-researched, a must read for anyone
healing from psychological abuse.The warm, conversational writing
style and the author's professional experience combine to make the
perfect recovery resource.” Jackson MacKenzie, author of
Psychopath Free and co founder of PsychopathFree.com, an online
support community that reaches millions of abuse survivors each
month.1
 

“Shannon Thomas has written an important book about something
ugly, hidden, and difficult to describe. Psychological abuse. How is it
possible that one person can gain so much power to destroy another
person's sense of worth, safety, and sanity? Shannon tells you how,
but more importantly, she gives you a roadmap that helps you wake
up, break free, heal, and rebuild your shattered life.” Leslie Vernick
LCSW, counselor, coach, speaker, and author of The Emotionally
Destructive Marriage and The Emotionally Destructive Relationship.2
 

“Few writers are able to connect research, experience, and intuitive
understanding as Shannon Thomas does in her groundbreaking new
book for survivors of emotional and psychological trauma. In Healing
from Hidden Abuse, you will find not only evidence of Shannon's
expertise as a therapist who has worked with clients suffering from
the trauma of covert psychological abuse, but also her powerful

mastery of the crucial questions that are needed in order to work
through the trauma and heal…I highly recommend this life-saving
book for survivors.” Shahida Arabi, author of Becoming the
Narcissist's Nightmare: How to Devalue and Discard the Narcissist
While Supplying Yourself and founder of Self-Care Haven.3
 

“In her book, Healing from Hidden Abuse, Shannon Thomas offers
words of wisdom and hope as she shines a spotlight on this
necessary topic. Clearly, she gets it, and her explanations of the
steps involved in healing are spot on. Not only will you find the body
of the book helpful, she goes a step further by offering a detailed
guided journal at the end. This resource is a valuable tool for both
therapist and patient.” Dr. Les Carter, author of Enough About You,
Let's Talk About Me and creator of MarriagePath.com.4









Dành đến

Hotstuff Thomas và Baby-face Thomas,

hai niềm vui trong cuộc đời tôi

LỜI GIỚI THIỆU

Trong mỗi cộng đồng, có thể tìm thấy những người độc hại ẩn trong
các gia đình, các cặp đôi, các công ty, và nơi thờ phụng. Với tính
chất xảo quyệt, âm thầm gây hại, lạm dụng tâm lý làm tổn thương
cảm xúc, lòng tự trọng, phá hủy cuộc sống của mỗi cá nhân. Bạn có
thể sẽ cảm nhận hành động tiềm ẩn của ai đó đang bao trùm lên
bản thân. Nếu vậy, đây chính là cuốn sách mà bạn cần. Những
người từng bị lạm dụng tâm lý thông thường không thể miêu tả rõ
ràng điều gì xảy ra với mình. Bạn có bao giờ rơi vào tình cảnh đang
muốn cố thoát ra khỏi một mối quan hệ lãng mạn, nhưng đó lại là
mối quan hệ làm bạn thấy mình giống như một chiếc jo-jo, bị đối
phương kéo lại gần, rồi lại đẩy ra xa. Liên tục như vậy. Đó có thể là
mối quan hệ trong gia đình, mối quan hệ vợ chồng, những người coi
bạn như một kẻ có lỗi, hoặc như bao cát. Bạn có thể trải qua những
cảm xúc đau buồn. Tiếc thương mối quan hệ đã mất mà bạn nghĩ
rằng lẽ ra bạn nên duy trì. Người lạm dụng có thể là sếp của bạn, là
đồng nghiệp của bạn, những người lấy làm vui khi khiến cuộc sống

hằng ngày của bạn trở nên tệ hại. Có thể bạn sẽ bị tổn thương ngay
tại các nơi thờ phụng, nơi bạn gỡ bỏ lớp phòng bị của bản thân chỉ
để thấy mình liên tiếp bị phản bội như thế nào, nơi có thể khiến bạn
cảm thấy tội lỗi khi đứng lên bảo vệ chính mình.
Người từng bị lạm dụng tiềm ẩn biết những hành động đó là không
bình thường. Bạn cảm nhận được điều đó và đôi khi thậm chí có ý
nghĩ thoáng qua về sự không bình thường đó. Trong hầu hết các
trường hợp, nó giống như con rắn. Nó di chuyển nhanh và trườn lên
người bạn trước khi bạn nhìn ra nó. Bạn có thể từng cố giải thích
cho mọi người biết chính xác những tổn thương của mình. Tôi cá là
mọi người thường nghĩ đó là những điều nhỏ nhặt hoặc thậm chí
nghĩ rằng bạn đang hoang tưởng. Nếu không có các dấu hiệu cụ thể
để miêu tả hành vi của những kẻ lạm dụng tiềm ẩn, những người là
mục tiêu của hành vi này sẽ cảm thấy bất lực, nản chí khi không thể
nói cho mọi người biết điều gì đang xảy ra với họ. Bởi một người
bình thường thường không biết thế nào là lạm dụng tâm lý, trừ khi
bạn được dạy để có thể giải thích tình huống mà mình đang gặp
phải cũng như hành vi của người độc hại. Người độc hại luôn muốn
che giấu hành vi lạm dụng của mình khỏi ánh mắt người khác. Khi
người bị lạm dụng cố phàn nàn về những hành vi đó, những lời này
chẳng có tác dụng gì. Kẻ lạm dụng thản nhiên, như không có
chuyện gì, còn nạn nhân thì bất an. Tôi chắc chắn bạn sẽ đồng ý với
tôi rằng điều đó thật đáng giận. Lạm dụng tâm lý có thể là một trong
những bất công tiềm tàng nhất trong thời đại của chúng ta vì nó
khiến nạn nhân trở nên không đáng tin cậy, thậm chí họ còn không
tin chính bản thân mình. Việc này giống như cuộc sống của họ bị

xáo trộn dữ dội, giống như ai đó đang ném những quả cầu tuyết về
phía họ, và mọi thứ chao đảo, hỗn độn.
Tại sao lạm dụng tâm lý được coi là một dạng lạm dụng tiềm ẩn?
Bởi hành vi của (những) kẻ lạm dụng giống như một trò chơi bí ẩn,
tệ hại và lặp đi lặp lại do một cá nhân hoặc một nhóm người thực
hiện với nạn nhân. Những hành vi này được ngụy trang tài tình đến
mức nó diễn ra thường xuyên, nhưng không bị phát hiện. Điều đó
giống như việc loại bỏ chất độc trong một cốc nước, chúng ta không
thể nhìn thấy tổn thương do tiếp xúc lâu dài với chất độc cho đến khi
cơ thể bắt đầu phản ứng. Đó chính là cách mà những kẻ độc hại
thực hiện hành vi lạm dụng tâm lý. Che đậy, tiềm ẩn, lén lút và thoát
khỏi sự chú ý của mọi người là đặc điểm của lạm dụng tâm lý. Khi
mối quan hệ hình thành, trò chơi của kẻ lạm dụng sẽ bắt đầu. Cuối
cùng hành vi của họ có thể sẽ càng được che đậy và sau đó, đôi khi,
thu hút sự chú ý của mọi người. Đến khi những dấu hiệu không bình
thường của hành vi lạm dụng bộc lộ ra bên ngoài, tự tố cáo chính
nó, nạn nhận thường đã bị đánh gục. Nạn nhân bị kẻ lạm dụng thao
túng đến mức họ tự hỏi có phải mình có vấn đề, thậm chí mình
chính là người độc hại trong mối quan hệ đó.
Nhiều nạn nhân quyết định gặp chuyên gia để được tư vấn, để có
thể tự chữa lành tổn thương Họ bị thuyết phục rằng chỉ cần trở nên
mạnh mẽ hơn, họ sẽ không bị đối xử tệ như vậy nữa. Phần lớn nạn
nhân sẵn sàng đầu tư thời gian, tiền bạc để được tư vấn đều có khả
năng tự phản xạ. Họ có thể làm những công việc khó khăn và đối
phó với những hành vi tiêu cực của bản thân. Những kẻ lạm dụng
tâm lý thường trông chờ sự thay đổi của nạn nhân bởi bản chất của

họ sẽ không bao giờ thay đổi. Ở phần sau của cuốn sách này, tôi sẽ
lý giải tại sao điều đó đúng. Còn bây giờ, tôi muốn các bạn biết rằng,
tất cả nạn nhân của lạm dụng tiềm ẩn đều đổ lỗi cho chính mình ở
một số điểm. Họ đổ lỗi cho bản thân vì họ tin rằng, nếu họ không
làm điều gì sai với những người thân trong gia đình, những người
họ yêu mến hoặc tại nơi thờ phụng thì họ sẽ không bị đối xử tệ như
vậy bởi những người này. Tâm trí các nạn nhân tràn ngập cảm giác
căm ghét chính mình. Việc tìm ra sự thật của các vụ lạm dụng chính
là bóc trần hàng tá lời nói dối của những kẻ lạm dụng.
Là một nhà trị liệu tâm lý, tôi được sát cánh cùng rất nhiều nạn nhân
trong quá trình chữa lành tổn thương của họ. Đó là vinh dự to lớn
đối với tôi, vinh dự được chào đón khi bước vào cuộc sống của họ.
Trong cuốn sách này, tôi sẽ chia sẻ những câu chuyện, những hiểu
biết chung về cộng đồng phục hồi, và các thông tin từ một nghiên
cứu khoa học mà tôi là đồng tác giả. Với sự trân trọng dành cho
những người bạn đã tin tưởng tôi, chia sẻ những điều thầm kín của
họ với tôi, tôi sẽ không chia sẻ thông tin về câu chuyện có thật của
một ai đó. Ngay cả khi được phép chia sẻ, tôi nghĩ sẽ là không đúng
khi lấy câu chuyện của họ ra làm ví dụ. Điều tôi làm là đưa ra những
câu chuyện giả định, trình bày những vấn đề hiện nay của nạn lạm
dụng tâm lý. Việc nhìn thấy mối quan hệ giữa trải nghiệm của bạn và
câu chuyện của người khác sẽ giúp bạn tìm ra cách của riêng mình
để chữa lành tổn thương. Bạn không cô đơn khi chứng kiến những
hành vi kỳ quái nhất của con người. Giúp bạn biết sự thật này là
điều vô cùng quan trọng.

Bạn không cô đơn khi chứng kiến những hành vi kỳ quái nhất
của con người. Giúp bạn biết sự thật này là điều vô cùng quan
trọng.
Nhiều người thắc mắc lạm dụng tâm lý và lạm dụng cảm xúc khác
nhau như thế nào? Liệu chúng có giống nhau không? Với tôi, đó là
hai dạng hoàn toàn khác nhau của sự lạm dụng. Tôi tin rằng người
lạm dụng cảm xúc vẫn có thể cảm thông với người khác. Ví dụ?
Những người thân yêu của bạn đang vật lộn với chứng nghiện ngập
sẽ làm hại người khác chỉ để thỏa mãn cơn thèm khát của mình.
Nhưng về bản chất, họ vẫn quan tâm đến người khác, nhưng nó
đang bị che mờ bởi ma túy hay rượu đang kiểm soát họ. Họ làm hại
người khác trong trạng thái chết chóc của mình. Một khi cơn nghiện
được giải quyết thông qua quá trình hồi phục, hầu hết họ sẽ có
những thay đổi để xoa dịu những tổn hại mà họ đã gây ra. Nhưng
những kẻ lạm dụng tâm lý hủy hoại người khác – không phải vì họ bị
hạn chế khả năng tư duy – mà vì họ thích cảm giác có được từ việc
lạm dụng người khác. Bạn bị sốc, đúng không? Điều khó hiểu là tại
sao những kẻ xấu xa như vậy vẫn còn tồn tại trên thế giới. Nhưng
chắc chắn họ vẫn đang tồn tại. Bạn rất có thể đã biết chúng họ. Kẻ
lạm dụng tâm lý đùa giỡn với các nạn nhân và biết chính xác mình
đang làm gì. Thậm chí một số còn thừa nhận bản thân thích cảm
giác chơi trò búp bê và khiến người khác cảm thấy bất an để mua
vui cho mình. Số khác dù không để lộ ra bên ngoài, nhưng sự thích
thú được thể hiện qua nụ cười xảo quyệt hoặc cái nhếch mép thản
nhiên.

Nếu bạn đang cầm trên tay cuốn sách này, tôi có thể đoán đôi điều
về bạn. Có thể trang bìa hoặc tên của cuốn sách đã thu hút hạn,
hoặc bạn tò mò muốn biết nhiều hơn về quá trình phục hồi sau khi bị
lạm dụng tâm lý. Hoặc có thể là cả ba. Cũng có thể có lý do khác
nữa, ví dụ như ý nghĩ rằng sự hồi phục sau khi bị lạm dụng là cần
thiết. Sự thật là những người độc hại có ở mọi nơi. Rất nhiều người
thấy cuộc sống của họ bị làm phiền bởi những kẻ lạm dụng. Nhưng
lại có quá ít nguồn tài liệu để hỗ trợ trị liệu khi họ cố chữa lành
những tổn thương, đặc biệt do lạm dụng tâm lý gây ra. Phần lớn mọi
người không biết lạm dụng tiềm ẩn đang ở ngay trước mũi họ. Nó
được gây ra bởi những người tưởng như không bao giờ bị nghi ngờ
là kẻ lạm dụng. Tính chất bị che đậy của loại tổn hại này khiến nạn
nhân cảm thấy suy sụp. Một số nạn nhân rất giỏi giấu đi vết thương
của mình, nhưng nhìn chung tất cả nạn nhân đều chịu đau khổ theo
cách riêng của mỗi người.
Phần lớn mọi người không biết lạm dụng tiềm ẩn đang ở ngay
trước mũi họ. Nó được gây ra bởi những người tưởng như không
bao giờ bị nghi ngờ là kẻ lạm dụng. Tính chất bị che đậy của
loại tổn hại này khiến nạn nhân cảm thấy suy sụp.
Phần lớn nạn nhân của lạm dụng tâm lý đều không tin rằng họ sẽ
phải trải qua giai đoạn đầu tiên của quá trình hồi phục (tuyệt vọng).
Họ đơn độc ở giai đoạn này. Nó giống với cảm giác cơ thể uể oải,
mệt mỏi. Mọi người mô tả giai đoạn này giống như bị cạn kiệt niềm
vui và năng lượng. Bạn hiểu cảm giác đó không? Cảm giác ngày mà

niềm vui, sự nhạy bén của mình đi xa mãi, hoặc biến mất vì bị lạm
dụng thời thơ ấu. Những cảm xúc tốt đẹp bị thay thế bởi sự lo lắng,
hoặc có thể là nỗi u sầu vô tận. Nghe thật tệ, đúng không? Đúng,
điều đó không vui chút nào. Tôi hy vọng rằng, dù bạn thấy mình
đang trong tình trạng tuyệt vọng, hãy tiếp tục đọc cuốn sách này.
Chúng ta vẫn phải sống sau khi bị lạm dụng tâm lý. Tôi biết cuộc
sống sẽ thay đổi. Nếu tôi có thể ép buộc bạn tin tưởng tôi, chắc
chắn tôi sẽ làm điều đó. Tôi biết khi một người vấp phải một kẻ lạm
dụng, lòng tin của họ dành cho người khác đã không còn. Tôi hoàn
toàn hiểu điều này. Nhưng, hãy gác lại nó. Hãy cảm nhận sau khi kết
thúc các giai đoạn của quá trình hồi phục.
Khi tôi viết cuốn sách này, có hàng triệu điều để nói về vấn đề chữa
lành khỏi lạm dụng tiềm ẩn. Tôi nhận ra rằng, khi ai đó đang cố tìm
kiếm thông tin về cách chữa lành sau lạm dụng tiềm ẩn, việc biết sự
thật sớm nhất có thể rất quan trọng. Nếu bạn đọc cuốn sách này vì
tò mò muốn biết điều gì đang xảy ra với bạn, liên quan đến một mối
quan hệ nào đó trong cuộc sống của bạn, tôi muốn nói: Chào mừng,
bạn của tôi. Giờ là thời điểm hoàn hảo để bạn hít thật sâu, thả lỏng
cơ thể càng nhiều càng tốt, và nếu rơi nước mắt cũng không sao.
Đàn ông khóc, phụ nữ khóc. Tất cả đều không sao cả. Nếu bạn
giống như tôi – là một người không hay khóc - điều đó cũng không
sao. Đây là nơi dành cho cảm xúc thật. Nếu bạn thấy bản thân đang
bị cuốn vào cơn bão cảm xúc, điều quan trọng là tìm một nơi yên
tĩnh để thư giãn. Tôi hy vọng cuốn sách này sẽ giúp ích theo cách
nào đó trên hành trình hồi phục của bạn.

Có thể bạn sẽ cảm thấy mình đóng vai trò nào đó trong tình trạng
không bình thường này. Chúng ta sẽ có được cách nhìn chân thực
nhất ở phần sau, khi đã đi qua sáu giai đoạn của quá trình hồi phục.
Bạn có thể sẽ nói các mối quan hệ phải chịu trách nhiệm một nửa.
Điều đó không hẳn đúng, và chắc chắn không đúng khi kẻ lạm dụng
là kẻ độc hại vô cảm. Bạn đóng vai trò nào đó ở một khía cạnh nào
đó trong các mối quan hệ này, điều mà chúng ta cần phải chỉ ra và
xem xét. Là một nhà trị liệu, hầu như mọi khách hàng đều nghe tôi
nói, “Coi chừng chân bạn, tôi chuẩn bị giẫm lên nó đấy”. Tôi nói điều
đó vì trị liệu tâm lý không đơn thuần là việc thương hại, những
người độc hại và mọi điều họ làm đều tuyệt đối không thể chấp nhận
được. Dĩ nhiên, chúng ta sẽ lắc đầu, tự tin rằng người bị lạm dụng
tâm lý có thể làm chủ cuộc sống của họ. Vào một lúc nào đó, chúng
ta phải bắt tay vào việc chữa lành vết thương. Việc nói về những
điều khó chịu cũng có trong quá trình hồi phục. Đó là lúc chúng ta
bước đi trên hành trình chữa lành tổn thương. Tuy nhiên, tất cả việc
trị liệu sẽ phải được tiến hành một cách nhẹ nhàng với sự tôn trọng
nhất. Đây là lời hứa của tôi với bạn.
Không có cuốn sách, giáo trình, bài viết blog hay bức ảnh nào có thể
chứa đủ thông tin cho mọi người. Nhìn chung, các phương tiện trên
kết hợp cùng nhau, giúp bạn dễ hiểu hơn những lo lắng khi đang
giao tiếp hoặc đang trong một mối quan với người độc hại. Mục đích
của tôi là cho bạn thấy quá trình nạn nhân đã trải qua khi họ đến với
tôi để được tư vấn. Điều này không có nghĩa là tôi đang tư vấn điều
trị cho mỗi người đọc. Nếu bạn cảm thấy làm việc với một nhà tư
vấn tâm lý có ích với bạn, tôi khuyến khích bạn tìm kiếm một người

như thế ở gần nơi bạn sống. Bạn cũng có thể tìm một huấn luyện
viên cuộc sống, chuyên gia trong lĩnh vực đối phó với loại hình
ngược đãi này. Tôi biết việc tìm một người am hiểu về lạm dụng tâm
lý không hề dễ dàng, vậy nên tôi đã cung cấp một vài địa chỉ tin cậy
ở phần cuối của cuốn sách.
Tôi thường làm việc với những người sống sót sau lạm dụng tâm lý.
Làm công việc này nhiều năm, tôi tìm ra điều mình tin tưởng chính là
sáu giai đoạn mà những người sống sót đều phải trải qua khi muốn
chữa lành sau khi gặp phải người độc hại. Việc bị lạm dụng có thể
bắt nguồn từ gia đình, xảy ra trong một mối quan hệ lãng mạn, trong
một nhóm bạn, tại nơi làm việc, hoặc tại nơi thờ phụng như nhà thờ
hoặc mục sư. Dù hành vi lạm dụng diễn ra ở đâu, sáu giai đoạn của
quá trình hồi phục sau khi bị lạm dụng tiềm ẩn đều có thể áp dụng.
Dù hành vi lạm dụng diễn ra ở đâu, sáu giai đoạn của quá trình
hồi phục sau khi bị lạm dụng tiềm ẩn đều có thể áp dụng.
Tôi thấy thú vị khi biết quá trình chữa lành các loại hình lạm dụng
này rất giống nhau, không phụ thuộc vào hoàn cảnh. Đó là vì những
kẻ lạm dụng tâm lý đều có những nét tính cách đặc trưng. Nhiều
người ở các cộng đồng hồi phục sau khi bị lạm dụng nói đùa một
cách buồn bã với nhau rằng, dường như có một số sách hướng dẫn
lạm dụng tâm lý bệnh hoạn đang được truyền bá khắp nơi. Chúng
tôi nói thế bởi vì rất nhiều hành vi lạm dụng giống nhau được thực
hiện với những người khác nhau, không phân biệt chủng tộc, tuổi
tác, giới tính, xu hướng tình dục, địa lý, và ngôn ngữ. Giai đoạn 2:

Nhận diện, được xây dựng đặc biệt để giúp bạn giải mã những hành
vi lạm dụng phổ biến trong các vụ lạm dụng tâm lý tiềm ẩn. Điều cực
kỳ có giá trị đối với ai đó mới bước vào quá trình hồi phục là họ
nhận ra rằng mình không bị “điên”. Loại tổn hại này giống như mê
cung thay đổi từng ngày. Một khi nạn nhân bắt đầu nhận ra vấn đề,
những kẻ lạm dụng lập tức thay đổi chiến thuật. Và các nạn nhân lại
thất bại trong việc đi tìm sự thật. Một khi có được kiến thức cần thiết,
sự tự tin của bạn sẽ tăng lên. Đây là điều tốt vì chúng ta không thể
chữa lành khỏi một thứ mà chúng ta không thể, hoặc không nhận
thức được sự tồn tại của nó.
Một giả thiết mà tôi đặt ra khi viết cuốn sách này là một số người
đọc nó sẽ bước vào hành trình hồi phục trong nhiều năm tới. Sẽ có
người xuất hiện trong hành trình đó; họ sẽ có thêm hiểu biết nhưng
chưa đầy đủ. Cũng sẽ có những người đàn ông và phụ nữ đang vật
lộn giữa đại dương giận dữ, ngay lúc mãnh liệt nhất, và không thể
nhìn thấy mặt biển. Trong sự hỗn loạn ấy, rất nhiều người sẽ cố bơi
xuống đáy biển thay vì ngoi lên tìm chút không khí. Đó là khoảnh
khắc đáng sợ trong cuộc đời. Hãy kiên trì. Tôi hy vọng việc thực
hiện sáu giai đoạn hồi phục này sẽ giúp bạn tìm thấy bầu không khí
tươi mới, cần thiết để sống tiếp.
Việc nhận ra mình là một phần của mối quan hệ lạm dụng là cả một
quá trình. Lạm dụng tâm lý không để lại những vết thâm tím. Không
có cái xương nào gãy. Cũng không có lỗ thủng nào trên các bức
tường. Những những đổ vỡ, những khoảng trống ăn sâu bám rễ bên
trong những người sống sót. Đó chính là điều mà những kẻ lạm
dụng muốn. Đặc điểm thường thấy của những kẻ lạm dụng là chúng

luôn giữ cho bàn tay sạch sẽ, và thể hiện con người đó ra trước mọi
người. Việc hiểu đầy đủ, chính xác cách những kẻ lạm dụng hành
động sẽ giúp những người sống sót tìm lại cuộc sống của mình. Và
chỉ có thấu hiểu vấn đề mới chấm dứt được những cảm xúc rối loạn.
Điều đó khá tốt cho các bạn. Kiến thức đó có thể giúp bạn nhận diện
những người độc hại trong tương lai và những dấu hiệu mà họ đang
bộc lộ. Một số dấu hiệu trong số đó rất tinh vi. Nhưng một khi đã trải
qua quá trình chữa lành, các bạn sẽ nhận ra chúng. Đừng lo! Bạn sẽ
không còn bị chế nhạo bởi những kẻ lạm dụng ẩn mình (tiềm ẩn)
hoặc công khai (hung hăng) nữa. Không ai muốn vướng vào mối
quan hệ với những kẻ như vậy, rồi lại vấp phải chúng. Vòng lặp này
phải dừng lại và các bạn sẽ hồi phục.
Mỗi ngày của tôi đều trôi qua với việc có ai đó thẳng thắn hỏi tôi
cách để kết thúc một mối quan hệ hỗn độn. Một trong những khoảnh
khắc quan trọng đó là lúc mọi người nhận ra mình đang trở thành
mục tiêu. Đúng vậy, bạn bị “nhìn trúng” và rơi vào tầm ngắm của kẻ
lạm dụng. Có rất nhiều lý do giải thích vì sao điều này đúng, và tôi
sẽ trình bày chi tiết hơn ở phần sau. Những kẻ lạm dụng trêu đùa
mọi người, và họ biết chính xác những điều mình làm. Họ thực sự
biết rõ hơn bất kỳ ai, biết rõ những lời nói dối mà họ nói, những trò
chơi mà họ chơi, và những niềm vui họ có được từ việc khống chế
người khác. Bạn có thể không đồng ý với tôi và thắc mắc rằng
những kẻ lạm dụng cũng là nạn nhân do điều kiện cuộc sống. Khi
chúng ta đồng hành cùng nhau, tôi hy vọng có thể thay đổi suy nghĩ,
cũng như hiểu biết của bạn về những kẻ lạm dụng. Đúng, tôi muốn
thay đổi cách bạn nhìn nhận về những kẻ lạm dụng. Tôi khao khát

làm điều đó vì tôi tin chắc rằng, trong sâu thẳm tâm hồn mình, các
nạn nhân vẫn nghĩ rằng việc trở thành một kẻ lạm dụng là một sự
lựa chọn, họ vẫn thương xót những kẻ độc hại. Cái bẫy tâm trí đó
không có chỗ cho sự hồi phục. Chúng ta không thể cảm thấy thương
xót cho những kẻ cố ý làm hại chúng ta. Nếu làm vậy, chúng ta sẽ
không thoát khỏi xiềng xích của họ. Lòng thương xót mở đường cho
những lời bào chữa, và những lời bào chữa có thể làm mềm lòng
bất kỳ ai. Đó là một phần tất yếu của con người. Đó cũng là con dao
hai lưỡi của lòng trắc ẩn. Những người dễ đồng cảm thường là mục
tiêu của sự lạm dụng. Nhìn chung, họ là những người có tâm hồn
nhạy cảm. Trong cộng đồng hồi phục, mọi người gọi đó là một người
thấu cảm (Empath). Mối quan hệ giữa người thấu cảm và kẻ lạm
dụng là trò chơi của tâm trí, của kiểm soát và sự nhạo báng. Đó là lý
do nhận diện vấn đề là một bước quan trọng trong quá trình chữa
lành. Sự mềm yếu của người thấu cảm sẽ bị những kẻ lạm dụng
tâm lý lợi dụng hết lần này đến lần khác.
Trong cuốn Thao túng tâm lý, chúng ta có rất nhiều điều để nói. Tôi
mong rằng bạn sẽ không cảm thấy gấp gáp khi đi từ vấn đề này
sang vấn đề khác. Tôi thích việc đọc sách thật chậm, và suy ngẫm
về những từ ngữ mà tôi đã đọc. Tôi thường ngồi xuống với cây bút
trong tay và gạch chân những từ khóa hoặc những câu đáng chú ý.
Bằng cách này, về sau tôi có thể xem lại và nhanh chóng nhớ lại
những thông tin cần thiết. Tôi muốn khuyến khích các bạn cũng làm
thế khi đọc cuốn sách này. Nếu cuốn sách này làm khó bạn, bạn hãy
thử đọc lại lần thứ hai và dành thời gian ngẫm nghĩ từng chút một.
Có một bản nhật ký phản ánh cá nhân ở cuối sách, giúp bạn cá

nhân hóa những trải nghiệm. Hệ thống các câu hỏi được xây dựng
để phù hợp cho riêng bạn hoặc một nhóm nhỏ.
Tiếp thu cuốn sách này theo hướng nào là lựa chọn của bạn. Tôi
thực sự hy vọng bạn có thể tương tác với những quan điểm trong
sách. Điều đó có nghĩa là gì? Khi đọc, hãy viết ra những điều bạn
nghĩ. Hãy không đồng ý với tôi khi bạn thấy điều gì đó không phù
hợp với mình. Hãy hét lên “Ôi, đúng rồi” khi bạn đọc được điều gì đó
giống với suy nghĩ của mình. Về cơ bản, hãy giữ thế chủ động khi
đọc sách. Đừng chỉ đọc sách một cách thụ động. Khi ai đó gặp phải
kẻ lạm dụng tâm lý, chính sự thụ động sẽ giúp kẻ đó thành công.
Quá trình hồi phục của bạn đang ở trong tình trạng đối lập với cảm
xúc bị đánh gục, bị buộc phải cúi đầu. Chữa lành là việc phải đứng
lên, nhìn thẳng vào mọi người, và bình tĩnh nói: “Tôi có quan điểm
của riêng mình, và tôi vẫn ổn nếu bạn không đồng ý với nó”. Hãy
tiến lên và đọc cuốn sách này với tư tưởng mạnh mẽ. Tôi muốn bạn
tìm ra sức mạnh bên trong mình. Đoán xem đó là gì? Đấy chính là
mục đích của tôi. Tôi muốn bất kỳ ai đọc cuốn sách này sẽ thành sự
sát thương cho bất kỳ kẻ lạm dụng nào trong tương lai.
Như tôi đã nói, mong muốn của tôi là nhấn mạnh quá trình tôi cho là
tốt nhất, quá trình mà các khách hàng của tôi đã trải qua khi bước
vào văn phòng của tôi. Chúng ta sẽ trải qua các bước như cách tôi
làm việc với khách hàng mới. Là một nhà trị liệu có chuyên môn là
giúp nạn nhân phục hồi sau khi bị lạm dụng tâm lý, tôi đã đồng hành
với cả nam giới và phụ nữ, trải qua quá trình trị liệu, giúp họ chữa
lành tổn thương và tiến về phía trước. Bạn thậm chí có thể không
biết mình có đang là một phần của mối quan hệ độc hại không. Tôi

hy vọng cuốn sách này sẽ là một nguồn tham khảo cho bạn. Nhưng
nếu bạn thấy mình chưa từng có mối quan hệ lạm dụng tâm lý nào
thì điều đó cũng không phải là lãng phí thời gian. Vì giờ bạn đã biết
rõ những kẻ lạm dụng tâm lý làm gì. Kiến thức này sẽ giúp bạn tiến
về phía trước. Bạn cũng có thể chia sẻ thông tin với những người
thân thiết, những người có thể đang vướng phải một mối quan hệ
độc hại. Càng nhiều người biết dấu hiệu của sự lạm dụng tâm lý
càng tốt. Những kẻ lạm dụng nghĩ rằng những hành vi của mình sẽ
không bao giờ bại lộ. Họ nghĩ những người xung quanh mình đều là
những kẻ ngốc. Họ hả hê vì điều đó. Nhưng những hiểu biết mang
tính xã hội về dạng lạm dụng này sẽ tạo ra khác biệt. Chừng nào sự
lạm dụng tâm lý còn ẩn nấp trong bóng tối, chừng đó con người vẫn
còn âm thầm bị hủy hoại.

CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU

NĂM 2016
Phân tích các kiểu lạm dụng tâm lý
Tôi xin kể một chút về hoàn cảnh ra đời của cuốn sách này: Vào
tháng Một năm 2016, tôi có cơ hội làm điều tra viên của công trình
nghiên cứu Examining Patterns of Psychological Abuse (Phân tích
các kiểu lạm dụng tâm lý). Tôi rất biết ơn Tiến sĩ Aesha John là chủ
nhiệm của dự án, và lãnh đạo khoa Công tác Xã hội (Social Work)
của Đại học Công giáo Texas, người đã hỗ trợ và khích lệ tôi. Trong
quá trình đồng hành cùng nhau, tôi sẽ chia sẻ một số phát hiện của
nghiên cứu, liên quan đến chủ đề cụ thể mà chúng ta đang thảo
luận. Tôi rất vui vì đã hoàn thành dự án, và có số liệu minh chứng
cho sáu giai đoạn của hồi phục, điều làm nên cuốn sách này. Nếu
bạn cảm thấy nghiên cứu này nhàm chán, hãy bỏ qua phần này và
đọc các chương tiếp theo. Tôi sẽ không cảm thấy tổn thương. Có
thể một lúc nào đó, bạn quay lại đọc phần này và tìm thấy điều gì đó
thú vị thì sao. Còn nếu những số liệu này kích thích trí tò mò của
bạn, hãy cùng tôi tìm hiểu chúng
Công trình nghiên cứu này là một cuộc khảo sát được thực hiện trên
Internet và chúng tôi tìm những người tham gia thông qua các bài
đăng trên mạng xã hội. Những người tham gia được yêu cầu trả lời

các câu hỏi ẩn danh liên quan đến các thông tin nhân khẩu học sau
đây:
Tuổi
Giới tính
Dân tộc
Làm cách nào mà người lạm dụng liên quan đến bạn?
Bạn bắt đầu mối quan hệ này từ khi nào?
Bạn vẫn còn liên lạc với người lạm dụng chứ?
Có 623 người tham gia vào nghiên cứu. 38% người tham gia có độ
tuổi từ 41 đến 50, 23% ở độ tuổi từ 51 đến 60, và 20% là thuộc độ
tuổi từ 33 đến 40. Còn lại là các khoảng tuổi khác.
96% người tham gia là nữ, 4% là nam, không có người thuộc giới
tính thứ ba. Bạn có thể thấy, phần lớn người tham gia nghiên cứu
của chúng tôi là giới tính nữ. Tôi tin rằng có nhiều người đàn ông
đang trải qua sự lạm dụng tâm lý hơn những gì nghiên cứu của
chúng tôi phản ánh. Tôi đã chứng kiến trực tiếp điều này trong quá
trình hành nghề tư vấn. Con số kinh ngạc, một nửa trong số khách
hàng hồi phục sau lạm dụng tâm lý của tôi là nam. Tôi tin rằng cần
có nhiều nghiên cứu khác nữa để có được tiếng nói của nhiều người
đàn ông hơn trong chủ đề này. Bây giờ, tôi muốn nói với các quý
ông ngoài kia rằng, chúng tôi biết những gì bạn trải qua cũng đau
khổ, nguy hại giống như đối với phụ nữ chúng tôi vậy. Nhìn chung,
đàn ông thường không nói về những gì xảy ra đằng sau cánh cửa
đóng. Xin hãy nhớ rằng, chúng tôi ở trong cộng đồng hồi phục biết

các bạn vẫn ở ngoài kia, và chúng tôi muốn chia sẻ câu chuyện với
bạn, bằng sự tôn trọng và nghiêm túc.
Về thành phần dân tộc, 87% là người da trắng (không phải gốc Tây
Ban Nha), 5% là người gốc Tây Ban Nha, và 3% là người Mỹ gốc
Phi. Giống như phân loại theo giới tính, tôi biết đây là định kiến vốn
có trong nghiên cứu của chúng tôi, dựa trên cách chúng tôi tuyển
chọn người tham gia thông qua liên lạc của tôi trên mạng xã hội.
Cần có những nghiên cứu khác để mở rộng phạm vi nghiên cứu, để
tìm hiểu lạm dụng tâm lý đang ở mức độ nào trong văn hóa của
chúng ta. Từ thực tế công tác, từ những điều tôi thấy trên các nhóm
hỗ trợ trực tuyến, tôi biết lạm dụng tâm lý ảnh hưởng đến con
người, không phân biệt dân tộc và quốc tịch.
Liên quan đến khoảng thời gian bị lạm dụng: 52% người trả lời là
đang hoặc từng có mối quan hệ bị lạm dụng trong vòng hai năm trở
lại đây; 22% có mối quan hệ bị lạm dụng từ hai đến năm năm trước;
nhóm lớn thứ ba chiếm 14%, nhóm có mối quan hệ bị lạm dụng từ
15 năm trước trở lên. Đây là sự phân bổ thú vị mô tả nạn nhân có
quan hệ với những người lạm dụng từ khi nào.
Trở lại với số liệu liên quan đến việc làm cách nào những người
tham gia liên quan đến người lạm dụng và họ còn liên lạc với người
lạm dụng không. Các câu hỏi này sẽ được giải thích ngay sau đây.
Phần tường thuật của nghiên cứu yêu cầu người tham gia trả lời,
bằng từ ngữ của mình, các câu hỏi sau đây:

• Xin hãy đưa ra ví dụ cụ thể về những điều bạn làm để giữ an toàn
về mặt cảm xúc, sức khỏe, trước, trong và/hoặc sau khi liên lạc với
người lạm dụng mình – (295 người trả lời câu hỏi này).
• Xin hãy đưa ra ví dụ cụ thể về thời điểm bạn “không liên lạc” với
người lạm dụng mình ...